Τι δίπλωμα χρειάζομαι για να εργαστώ ως επαγγελματίας σκίπερ στην Ελλάδα;
Γράφει ο Στέλιος Νούτσος, Εκπαιδευτής Ιστιοπλοΐας Πτυχιούχος Γ.Γ.Α. Μέλος της Εθνικής ομάδας Ιστιοπλοιας (49er) – http://www.sailingteam78.gr
Με πολύ αγάπη για την θάλασσα θα προσπαθήσω να σας εξηγήσω τι είναι το ICC, το Yachtmaster, τι λένε οι κοινοτικές οδηγίες και τελικά τι ισχύει στην Ελλάδα.
Για αρχή να σημειώσουμε ότι υπεύθυνη για όλα είναι η UNECE (United Nations Economic Commission for Europe), αυτή δίνει την πιστοποίησή και το πρώτο πράγμα που λέει για τα διπλώματα είναι ότι μόνο ένα κράτος μπορεί να κάνει αίτηση για να πάρει το ICC. Π.χ για τους Άγγλους υπεύθυνη είναι η RYA
(αναλυτική λίστα των χωρών θα βρείτε εδώ https://www.unece.org/trans/main/sc3/icc_resolution_40.html ) .
Τι είναι το ICC:
ICC σημαίνει International Certification for Operator of Pleasure Craft και είναι πιστοποιητικό που καθορίζει τους κανόνες για να ξεχωρίζουν τα επίπεδα διπλώματος και το επίπεδο των γνώσεων που πρέπει να έχουν οι κάτοχοί τους.
Να σημειώσουμε ότι η UNECE λέει ότι για κάθε σημαία (π.χ. σκάφος με ελληνική) ισχύει ο νόμος του αντιστοιχου κράτους για τα διπλώματα, όπου και να βρίσκετε το σκάφος ανά τον κόσμο.
Τι λέει ο νόμος στην Ελλάδα;
Στην Ελλάδα ισχύει ο νομος ΥΑ 3342/02/2004 ΦΕΚ 478/Β/5.3.2004 που αναφέρει τα εξής:
Καθορισμός προσόντων Κυβερνήτη Επαγγελματικού Πλοίου Αναψυχής
Έχοντας υπόψη:
α) Τις διατάξεις του άρθρου 5 παρ. 3(α) του Ν. 2743/99 «Πλοία αναψυχής και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ Α’ 211).
β) Τις διατάξεις του άρθρου 29Α του Ν. 1558/85 «Κυβέρνηση και Κυβερνητικά όργανα» (ΦΕΚ Α’ 137), όπως αυτό προστέθηκε με άρθρο 27 του Ν. 2081/1992 « Ρύθμιση του θεσμού των Επιμελητηρίων, τροποποίηση των διατάξεων του Ν. 1712/1987 για τον εκσυγχρονισμό των επαγγελματικών οργανώσεων των εμπόρων, βιοτεχνών και λοιπών επαγγελματιών και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ 154 Α) και αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 του Ν. 2469/1997 «Περιορισμός και βελτίωση της αποτελεσματικότητας των κρατικών δαπανών και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ Α’ 38).
γ) Την 2685/27.10.2003 γνώμη Ναυτικού Επιμελητηρίου Ελλάδος.
δ) Το γεγονός ότι από τις διατάξεις της απόφασης αυτής δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού, αποφασίζουμε:
1. Καθορίζουμε τα προσόντα του Κυβερνήτη επαγγελματικού πλοίου αναψυχής (ιστιοφόρου ή μηχανοκίνητου) όταν σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγρ.2 του άρθρου 5 του Ν. 2743/99 (ΦΕΚ 211 Α), όπως αντικαταστάθηκε από τις διατάξεις της παραγρ. 14(α) του άρθρου 40 του Ν. 3182/2003 (ΦΕΚ 220 Α), εκναυλώνονται χωρίς να υπηρετεί σ’ αυτό Πλοίαρχος και πλήρωμα ως ακολούθως:
Α) Ο Κυβερνήτης ιστιοφόρου επαγγελματικού πλοίου αναψυχής είναι κάτοχος:
α) Πτυχίου Κυβερνήτη Εμπορικού Ναυτικού (Ε.Ν.) Γ τουλάχιστον Τάξης ή
β) Πτυχίου Κυβερνήτη «τουριστικών θαλαμηγών του Π.Δ. 264/77 (ΦΕΚ Α 39) όπως τροποποιήθηκε με το Π.Δ. 54/96 (ΦΕΚΑ47) ή του Π.Δ. 243/98 (ΦΕΚΑ181) ή
γ) Πτυχίου Κυβερνήτη ρυμουλκών ή
δ) Άδειας διακυβέρνησης ιστιοφόρου ιδιωτικού πλοίου αναψυχής, που προβλέπεται με απόφαση του Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας, που εκδίδεται κατ’ εξουσιοδότηση της παραγ. 2 του άρθρου 11 του Ν. 1940/91 (ΦΕΚΑ40), όπως τροποποιήθηκε με την παραγρ. 6 του άρθρου 9 του Ν. 2743/99 ή
ε) Αποδεικτικού παρακολούθησης, μαθημάτων του σχολείου Κυβερνητών σκαφών αναψυχής που είχε λειτουργήσει κατά το παρελθόν στο YEN ή
στ) Βεβαίωσης της σχολής Ναυτικών Δοκίμων περί επιτυχούς αποφοίτησης από τον πρακτικό και θεωρητικό κύκλο εκπαίδευσης στην ιστιοπλοΐα ή
ζ)Άδειας Γ τουλάχιστον κατηγορίας προπονητή – ιστιοπλοίας της Γενικής Γραμματείας Αθλητισμού ή
η) Πτυχίου του Τμήματος Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού (ΤΕΦΑΑ) με ειδικότητα ιστιοπλοΐας ή
θ) Πτυχίου, διπλώματος ή άλλου αποδεικτικού επιτυχούς αποφοίτησης από Σχολή Ιστιοπλοΐας Ναυτικών Ομίλων ή Ναυταθλητικών Σωματείων ή Συλλόγων που έχουν αναγνωρισθεί από τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού ή ιδιωτικών σχολών ιστιοπλοΐας που λειτουργούν με άδεια του Νομάρχη, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, από το οποίο αποδεικνύεται η ικανότητα διακυβέρνησης ιστιοφόρου σκάφους ανοικτής θαλάσσης ή
ι) Βεβαίωσης της Ελληνικής Ιστιοπλοϊκής Ομοσπονδίας, θεωρημένης από τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού σύμφωνα με την οποία έχει λάβει μέρος ως Κυβερνήτης σε σκάφη ολικού μήκους άνω των επτά (7) μέτρων σε αγώνες του επίσημου προγράμματος της Ελληνικής Ιστιοπλοϊκής Ομοσπονδίας συνολικής διαδρομής δύο τουλάχιστον χιλιάδων (2000) ναυτικών μιλίων.
Β) Ο Κυβερνήτης Μηχανοκίνητου επαγγελματικού πλοίου αναψυχής είναι κάτοχος:
α) Πτυχίου Κυβερνήτη Γ τουλάχιστον τάξης Ε.Ν. ή
β) Πτυχίου Κυβερνήτη τουριστικών θαλαμηγών του Π.Δ. 264/77 (ΦΕΚ Α 90), όπως τροποποιήθηκε με το Π.Δ. 54/96 (ΦΕΚ Α 47) ή του Π.Δ. 243/98 (ΦΕΚ Α 181) ή
γ) Πτυχίου Κυβερνήτη Ρυμουλκών ή
δ) Άδειας διακυβέρνησης μηχανοκίνητου ιδιωτικού πλοίου αναψυχής που προβλέπεται με απόφαση του Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας που εκδίδεται κατ’ εξουσιοδότηση της παραγρ. 2 του άρθρου 11 του Ν. 1940/91, όπως τροποποιήθηκε με την παραγρ. 6 του άρθρου 9 του Ν. 2743/99, ή
ε) Άδειας χειριστή ταχυπλόου σκάφους που εκδίδεται από τις Λιμενικές Αρχές της χώρας ή αντίστοιχης άδειας που έχει εκδοθεί ή αναγνωρισθεί από χώρα μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε. Ε.) και Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών (ΕΖΕΣ) πλην Ελβετίας.
2. Εναλλακτικά των περιπτώσεων (Α) ή (Β) της προηγούμενης παραγράφου 1, η ναυτική ικανότητα και εμπειρία Κυβερνήτη επαγγελματικού πλοίου αναψυχής αποδεικνύεται από αντίστοιχο πιστοποιητικό που έχει εκδοθεί ή αναγνωρισθεί επίσημα από Κρατική Αρχή ξένου κράτους ή από ναυτικό ή ιστιοπλοϊκό όμιλο ή από ιστιοπλοϊκή σχολή του εξωτερικού.
Αν το πιστοποιητικό αυτό δεν έχει εκδοθεί από χώρα κράτος μέλος της Ε.Ε. θα πρέπει να συνοδεύεται από μετάφραση στην Ελληνική ή Αγγλική.
Για την απόδειξη της εγκυρότητας των πιο πάνω αναφερομένων πιστοποιητικών και τυχόν μεταφράσεων τους καθώς και της ικανότητας διακυβέρνησης του πλοίου κατατίθεται από τον αναλαμβάνοντα χρέη Κυβερνήτου και Υπεύθυνη Δήλωση του αρθρ.8 του Ν. 1599/86 (ΦΕΚ Α’ 75) όποτε αυτή κρίνεται αναγκαία από την αρμόδια Λιμενική Αρχή.
3. Δεν επιτρέπεται η διακυβέρνηση επαγγελματικού πλοίου αναψυχής του οποίου τα χαρακτηριστικά (είδος, μεταφορική ικανότητα κ.λπ.) δεν καλύπτονται από τυχόν περιορισμούς των αδειών, πτυχίων ή πιστοποιητικών που αναφέρονται στις παρ. 1 (Α) (4), 1 (Β)(4) και 2.
4. Η 3342/06/2000/8.2.2000 απόφαση Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας (ΦΕΚ Β 237) καταργείται.
Τροποποιήσεις του ν. 4256/2014 (Α ́92) με τις διατάξεις του ν. 4504/2017 (Α ́184)
Επαγγελματικά πλοία αναψυχής τα οποία επιτρέπεται να εκναυλώνονται χωρίς πλοίαρχο και πλήρωμα κάτω από 12 άτομα
«ι) «Κυβερνήτης»:αα. για τα επαγγελματικά πλοία αναψυχής τα οποία επιτρέπεται να εκναυλώνονται χωρίς πλοίαρχο και πλήρωμα: είναι το πρόσωπο που προσλαμβάνεται από τον εκναυλωτή ή ο επιβάτης που διαθέτει τα κατά νόμο απαιτούμενα προσόντα για τη διακυβέρνηση επαγγελματικού πλοίου αναψυχής, όπως αυτά καθορίσθηκαν με την 3342/02/2004/21.1.2004 απόφαση του Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας (Β ́ 478), όπως τροποποιήθηκε με την (Β ́ 1330),
ββ. για τα ιδιωτικά πλοία αναψυχής: είναι το πρόσωπο το οποίο ασκεί τη διακυβέρνηση του πλοίου και διαθέτει τα κατά νόμο απαιτούμενα προσόντα για τη διακυβέρνηση επαγγελματικού πλοίου αναψυχής, όπως αυτά καθορίσθηκαν με την 3342/02/2004/21.1.2004 απόφαση Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας, όπως τροποποιήθηκε με την 3342/13/2004/20.8.2004.Ο κυβερνήτης έχει όλες τις αρμοδιότητες και ευθύνες που προβλέπονται για τον πλοίαρχο.»Ομοίως αντικαταστάθηκε η υποπαράγραφος α’ της παρ. 1 του άρθρου 8 του ν. 4256/2014, με την παρ. 9 του άρθρου 94 του ν. 4504/2017 ως εξής: «α. Πλοία αναψυχής με ολικό μήκος μέχρι και είκοσι τέσσερα (24) μέτρα επιτρέπεται να εκναυλώνονται, χωρίς να υπηρετεί σε αυτά πλοίαρχος και πλήρωμα. Τη διακυβέρνηση των πλοίων αναψυχής του προηγούμενου εδαφίου αναλαμβάνει κυβερνήτης, ο οποίος προσλαμβάνεται από τον εκναυλωτή και θεωρείται προστηθείς αυτού, όπως ειδικότερα προβλέπεται στο ναυλοσύμφωνο. Τα πλοία αναψυχής του πρώτου εδαφίου της παρούσας υποπαραγράφου με μεταφορική ικανότητας άνω των δώδεκα (12) επιβατών επιτρέπεται να εκναυλώνονται, μόνον όταν υπηρετεί σε αυτά πλοίαρχος και πλήρωμα, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 1 του πρώτου άρθρου του παρόντος νόμου.».Σε εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων διευκρινίζονται τα ακόλουθα:Με τον εννοιολογικό όρο Πλοίαρχος ή Κυβερνήτης επαγγελματικού πλοίου αναψυχής ολικού μήκους μέχρι και είκοσι τέσσερα (24) μέτρα εννοείται το άτομο το οποίο διαθέτει την αποδεδειγμένη ναυτική ικανότητα να διακυβερνά πλοίο ανάλογης κατηγορίας και όχι απαραίτητα ο Πλοίαρχος ή ο Κυβερνήτης που διαθέτει Κατάλληλο Πιστοποιητικό κατά τους όρους και προϋποθέσεις της STCW1978 όπως τροποποιήθηκε.Τα προσόντα διακυβέρνησης των ως άνω πλοίων αναψυχής, μηχανοκίνητων και ιστιοφόρων, καθορίζονται με τις διατάξεις της αριθ. πρωτ. 3342/02/2004/21-1-2004(Β’ 478)Απόφασης Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας, όπως τροποποιήθηκε με την 3342/13/2004/20-8-2004 (Β ́1330) όμοια.
Τι σημαίνουν εν συντομία αυτά;
Σημαίνει ότι για την Ελλάδα το RYA Yacht Μaster δεν ισχύει εκτός αν το σκάφος φέρει σημαία κράτους που είναι στο icc, αν το μεταφράσεις και το αποδεχτεί ο εκάστοτε λιμενικός!
Ποιό δίπλωμα ειναι το διπλωμα αυτό;
θ) Πτυχίου, διπλώματος ή άλλου αποδεικτικού επιτυχούς αποφοίτησης από Σχολή Ιστιοπλοΐας Ναυτικών Ομίλων ή Ναυταθλητικών Σωματείων ή Συλλόγων που έχουν αναγνωρισθεί από τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού ή ιδιωτικών σχολών ιστιοπλοΐας που λειτουργούν με άδεια του Νομάρχη, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, από το οποίο αποδεικνύεται η ικανότητα διακυβέρνησης ιστιοφόρου σκάφους ανοικτής θαλάσσης ή
ι) Βεβαίωσης της Ελληνικής Ιστιοπλοϊκής Ομοσπονδίας, θεωρημένης από τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού σύμφωνα με την οποία έχει λάβει μέρος ως Κυβερνήτης σε σκάφη ολικού μήκους άνω των επτά (7) μέτρων σε αγώνες του επίσημου προγράμματος της Ελληνικής Ιστιοπλοϊκής Ομοσπονδίας συνολικής διαδρομής δύο τουλάχιστον χιλιάδων (2000) ναυτικών μιλίων.
Ποιά σκάφη επιτρέπεται να εκτελούν ναύλα στην Ελλάδα;
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΠΛΟΙΩΝ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΕΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΑΛΛΗΣ ΧΩΡΑΣ
Σύμφωνα με την υποπαράγραφο β ́ της παρ. 3 του άρθρου 3του ν. 4256/2014, όπως αντικαταστάθηκεμε την παρ. 1 του άρθρου 136του ν. 4504/2017:«β. Η εκτέλεση σύμβασης ναύλωσης από επαγγελματικό πλοίο αναψυχής με σημαία κράτους -μέλους Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ε.Ο.Χ. ή σημαίας εκτός της Ε.Ε. επιτρέπεται, μόνο όταν ο τόπος επιβίβασης και αποβίβασης των επιβατών του πλοίου αναψυχής βρίσκεται στην αλλοδαπή. Σε κάθε άλλη περίπτωση, τα πλοία αυτά δεν αναγνωρίζονται στην ελληνική επικράτεια ως επαγγελματικά πλοία αναψυχής αλλά ως ιδιωτικά και υποχρεούνται σε έκδοση Δελτίου Κίνησης Πλοίων Αναψυχής (ΔΕ.Κ.Π.Α.) ή Δελτίου Κίνησης (transit log)
Δηλαδή απαγορεύεται σκάφος με σημαία άλλης χώρας εκτός της Ελληνικής, να κάνει ναύλα εντός Ελλάδας εκτός αν ξεκινάει και τελειώνει σε άλλη χώρα!
Τελική κατάληξη αν θες να είσαι skipper στην Ελλάδα το μοναδικό δίπλωμα που θέλεις είναι από έναν πιστοποιημένο όμιλο!
Φιλικά και με ρομαντισμό για την ιστιοπλοΐα
Στέλιος Νούτσος

